فصلنامه فرهنگی- تربیتی زنان و خانواده

فصلنامه فرهنگی- تربیتی زنان و خانواده

نقش ویژگیهای سرشتی و سبکهای فرزندپروری در پیش‌بینی حوزه‌های خودگردانی و عملکرد مختل، دیگر جهت‌مندی و گوش به زنگی طرحواره‌های ناسازگار اولیه

نویسندگان
حسین رضائیان بیلندی 1
نادر منیرپور 2
محمد رضا احمدی 1
عباس علی هراتیان 3
1 موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)
2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد قم
3 پژوهشگاه حوزه و دانشگاه
چکیده
این پژوهش با هدف بررسی نقش ویژگیهای سرشتی و سبکهای فرزندپروری در پیش‌بینی حوزه‌های خودگردانی و عملکرد مختل، دیگر جهت‌مندی و گوش به زنگی طرحواره‌های ناسازگار اولیه اجرا شد. روش پژوهش توصیفی از نوع همبستگی بود. بدین‌منظور 397 نفر از جامعه طلاب و دانشجویان قم به روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای انتخاب شدند و به پرسشنامه‌های سرشت و منش (TCI-SF)، سبکهای فرزندپروی (YPI) و طرحواره‌های ناسازگار اولیه (YSQ-SF) پاسخ دادند. در تحلیل داده‌ها از آزمون همبستگی و تحلیل رگرسیون همزمان استفاده شد. نتایج نشان داد سبکهای فرزندپروری محدودیتهای مختل (P
کلیدواژه‌ها
ویژگی‌های سرشتی
سبک‌های فرزندپروری
طرحواره‌های ناسازگار اولیه
مدل طرحواره محور یانگ
  1. آهی، قاسم؛ محمدی‌فر، محمدعلی؛ بشارت، محمدعلی (1386). پایایی و اعتبار فرم کوتاه پرسشنامه طرح‌واره‌های یانگ. روانشناسی و علوم تربیتی. شماره 3: 5 تا20.
  2. احمدی، نسرین؛ قریشی راد، فخرالسادات (1393). بررسی رابطه بین طرح‌واره‌های ناسازگار و سبک‌های فرزندپروری در افراد دارای رگه‌های اختلالات شخصیت دسته ب. روانشناسی بالینی و شخصیت (دانشور رفتار). شماره 10: 87 تا 98.
  3. ایرانی، جلال؛ سروقد، سیروس؛ سامانی، سیامک (1391). نقش واسطه‌های روان‌بنه‌های شناختی در ارتباط با فرایند و محتوای خانواده و شیوه‌های مقابله با تعارض. فصلنامه روانشناسی تحولی: روانشناسان ایرانی. شماره 33: 83 تا92.
  4. بیرامی، منصور؛ اسمعلی کورانه، احمد (1391). بررسی رابطه بین ریشه‌های تحولی(شیوه‌های فرزندپروری) و طرح‌واره‌های ناسازگار اولیه در حوزه بریدگی ـ طرد، خودگردانی و عملکرد مختل در مدل طرحواره یانگ. پژوهش‌های نوین روانشناختی. شماره 28: 71 تا 88.
  5. جان بزرگی، مسعود (1388). شناخت درمانگری گروهی. نوشته فری، مایکل. قم‬‏‫. پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.‬‏‫‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬
  6. جعفری، اصغر؛ برهون، مهری؛ قمری، محمد (1394). رابطه سبک‌های فرزندپروری و طرح‌واره‌های ناسازگار اولیه با خودهای ممکن در دانشجویان. مجله تحقیقات علوم رفتاری. شماره 1: 29 تا 40.
  7. حاجی کاظمی تهرانی، مریم؛ اسمعیلی، معصومه؛ فتحی‌آشتیانی، علی (1393). رابطه شیوه‌های فرزندپروری ادراک شده با طرحوراه‌های ناسازگار اولیه و جهت‌گیری مذهبی. روانشناسی و دین. شماره ۲۷: 93 تا 108.
  8. حشمتی، اعظم؛ یزدخواستی، فریبا؛ مولوی، حسین (1391). تعیین رابطه بین سرشت و درک پذیرش و طرد پدر با رفتار پرخاشگرانه دو گروه دانش‌آموزان شنوا و ناشنوا در شهر اصفهان. مجله پژوهش‌های علوم شناختی و رفتاری. شماره 1: 27 تا 42.
  9. حمید پور، حسن؛ اندوز، زهرا (1391). طرح‌واره‌درمانی راهنمای کاربردی برای متخصصان بالینی. یانگ، جفری؛ کلوسکو، ژانت؛ ویشار، مارجوری (2003). ج اول. چ چهارم. تهران: ارجمند.
  10. خدابخش، روشنک؛ یزدی، سیده منور؛ عباسیان، محبوبه (1392). بررسی طرح‌واره‌های ناسازگار نوجوانان بزهکار و عادی با سبک دلبستگی والدینشان. فصلنامه فرهنگی ـ تربیتی زنان و خانواده. شماره 25: 95 تا 110.
  11. رستمی، مهدی؛ سعادتی، نادره؛ قزلسفلو، مهدی (1394). رابطه‌ بین تجربه‌ آزاردیدگی در کودکی با شیوه‌های مقابله با تنش و طرح‌واره‌های ناسازگار اولیه. مجله اصول بهداشت روانی. شماره 6: 269 تا 277.
  12. رضائیان بیلندی، حسین؛ منیرپور، نادر؛ حسن‌آبادی، حمیدرضا (1395). ارائه مدل ساختاری برای تبیین تنوع‌طلبی جنسی بر اساس طرح‌واره‌های ناسازگار اولیه، سبک‌های فرزندپروری و خلق و خو. فصلنامه اندیشه و رفتار. شماره 40: 7 تا 16.
  13. سید محمدی، یحیی (1392). روانشناسی رشد (از لقاح تا کودکی). ج اول. چ بیست و چهارم. نوشته برک لورا. تهران: ارسباران.
  14. شایقیان، زینب؛ آگیلار وفایی، مریم؛ رسول‌زاده طباطبائی، سید کاظم (1390). بررسی طرح‌واره‌ها و پیوند والدینی در دختران نوجوان با وزن طبیعی، چاق و یا دارای علائم بی‌اشتهایی عصبی. پژوهنده. شماره 1: 30 تا 38.
  15. صلواتی،‌ مژگان؛ یکه‌یزدان‌دوست، رخساره (1389). طرح‌واره درمانی راهنمای ویژه متخصصان روان‌شناسی بالینی. ویرایش حسین کاویانی. تهران: دانژه.
  16. علی محمدی، امیرحسین؛ شیبانی نوقابی، فرشاد؛ زاهدی تجریشی، کمیل (1391). مقایسه ویژگی‌های سرشتی ـ منشی شخصیت در میان افراد معتاد، افسرده و مضطرب با افراد عادی. دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی. شماره 50: 51 تا 60.
  17. قنادی، فاطمه؛ عبداللهی، محمد حسین (1393). ارتباط ادراک رفتار والدین با طرح‌واره‌های ناکارآمد اولیه. مطالعات روان‌شناسی بالینی. شماره 16: 129 تا 151.
  18. کاویانی، حسین (1388). هنجارسنجی پرسشنامه سرشت و منش (TCI) در طبقات سنی ـ جنسی: یافته‌های تکمیلی. مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران. شماره 4: 262 تا 266.
  19. کاویانی، حسین؛ پورناصح، مهرانگیز (1384). اعتباریابی و هنجارسنجی پرسش‌نامه سرشت و منش کلونینجرTCI در جمعیت ایرانی. مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران. شماره 2: 89 تا 98.
  20. کتابی، صمیمه؛ ماهر، فرهاد؛ برجعلی، احمد (1387). بررسی نیمرخ شخصیتی معتادان به مواد مخدر با استفاده از دو نظام شخصیتی کلونینجر و آیزنگ. فصلنامه اعتیاد پژوهی. شماره 7: 45 تا 55.
  21. Alfasfos, L. (2009). The Early Maladaptive Schemas and their Correlations with the Psychiatric Symptoms and the Personality Accentuations for Palestinian Students Submitted to the Psychology Faculty of Hamburg University in Partial Fulfillment of the Requirement for the Degree of Doctor of Philosophy
  22. Amirsardari, L. & Esmali Kooraneh, A. (2014). Predicting EarlyMaladaptive Schemas by Young Parenting Styles International Journal of Psychology Vol. 8. 1:23-42
  23. Baranoff, J., Tian, P.S., & Oei. (2007). Young Schema Questionnaire: Review of Psychometric and Measurement Issues, Australian Journal of Psychology, 59: 78-86.
  24. Bosmans, G., Braet, C. & Vlierberghe, L. V. (2010). Attachment and Symptoms of sychopathology: Early Maladaptive Schemas as a Cognitive Link? Clinical Psychology and Psychotherapy Clin. Psychol. Psychother. 17: 374–385.
  25. Cloninger, C.R., Przybeck, T.R., Svrakic, D.M., & Wetzel, R. (1994). The temperament and character inventory (TCI): A guide to its development and use .First edition. USA. St Louis: Center for Psychobiology of Personality, Washington University, 23-175.
  26. Diaz, Y. (2005). Association between parenting and child behavior problems among Latino mothers and children [PhD Thesis]. University of Maryland, College Park:
  27. Geerts, E., van, O.T., & Gerlsma, C. (2009). Nonverbal communication sets the conditions for the relationship between parental bonding and the short-term treatment response in depression. Psychiatry Research 165 :120–127.
  28. Gunty, L., John R., & Buri. (2008). Parental Practices and the Development of Maladaptive Schemas, Paper Presented at the 20th Annual Meeting of the Association for Psychological Science, Chicago
  29. Harris, A.E. & Curtin, L. (2002). Parental Perceptions, Early Maladaptive Schemas, and Depressive Symptoms in Young Adults, Cognitive Therapy and Research, 26( 3):405-416.
  30. Harris, A.E. & Curtin, L. (2002). Parental Perceptions, Early Maladaptive Schemas, and Depressive Symptoms in Young Adults, Cognitive Therapy and Research, 26( 3): 405-416.
  31. Melmed, L.R. (2012). Cognitive Style as a Mediator between Parental Psychological Maltreatment and Depression in Adolescent Boys, Submitted under the Executive Committee of The Graduate School of Arts and Sciences, Columbia University in Partial Fulfillment of the Requirements for the Degree of Doctor of Philosophy.
  32. Muris,P. (2006). Maladaptive Schemas in non-clinical Adolescents: Relations to Perceived Parental Rearing Behaviours, Big five Personality Factors, and Psychopathological Symptoms, Clinical Psychology and Psychotherapy, 13: 405-413
  33. Nordahl, H. M., Holthe, H., & Haugum, J.A. (2005). Early maladaptive schemas in patients with or without personality disorders: does schema modification predict symptomatic relief? Clinical Psychology and Psychotherapy, 12: 142-146.
  34. Roelofs, J., Onckels, L. & Muris, P. (2012). Attachment Quality andPsychopathological Symptoms in Clinically Referred Adolescents: The MediatingRole of Early Maladaptive Schema. J Child Fam Stud.
  35. Sadock, B.J. & Sadock VA. (2007). Kaplan & Sadock’s Synopsis of Psychiatry Behavior Sciences/Clinical Psychiatry. 10th ed. Lippincott Williams & Wilkins
  36. Schmidt, N. B., Joiner, T. E., Young, J. E., & Telch, M. J. (1995). The schema questionnaire: Investigation of psychometric properties and the hierarchical structure of a measure of maladaptive schemas. Cognitive Therapy and Research, 19: 295- 321.
  37. shahamat, f., Sabeti, A. & Rezvani, S. (2011). Study of relationship between child rearing styles and early maladaptive schemas. Studies in Education and Psychology, 11(2): 239 -254
  38. Sheffileld, A., & Waller , G. ,et ,al.(2005). Linking between parenting and core belief: preliminary psychometric validation of the Young Parenting Inventory .Springer.
  39. Torres, C. (2002). Early maladaptive schema and cognitive distortion in psychopathy and narcissism. A thesis (2002) submitted for the degree of doctor of psychology clinical of Australian national university.
  40. Waller, G., Dickson, C., & Ohanian, V. (2002) Cognitive content in bulimic disorders: Core beliefs and eating attitudes, Eating Behaviors, 3:171-178
  41. Wright, M.O., Crawford, E. & Castillo, D.D. (2009) Childhood emotional maltreatment and later psychological distress among college students: The mediating role of maladaptive schemas, Child Abuse & Neglect, 33: 59-68.
  42. Yazdkhasti, F. & Harizuka, S. (2006). The effects of temperament and perceived maternal rejection and childhood anxiety and behavior problems. School Psychology International, 27 (1): 105-128
  43. Yazdkhasti, F., Harizuka, S. (2006). The effects of temperament and perceived maternal rejection and childhood anxiety and behavior problems. School Psychology International, 27 (1): 105-128.
  44. Young, J. E., Kolsko, J., & Wissher, M. E. (2003). Schema therapy: Praticitionerers guide, New Yourk, Guilford Publications
  45. Young, J.E., & Brown, G. (1994). Young schema questionnaire: A schema-focused approach. J Cogn Ther Per Disord, 63-76
  46. Zafiropoulou, M., Avagianou, P.A., & Vassiliadou, S. (2014). Parenta Bonding and Early Maladaptive Schemas. Journal of Psychological Abnormalities in Children, 3: 110.

  • تاریخ دریافت 14 مرداد 1396
  • تاریخ پذیرش 28 شهریور 1397
  • تاریخ انتشار 01 آبان 1396