اثر بخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد ‌به شیوه‌ گروهی بر اعتماد در روابط بین‌فردی و کنترل عواطف در زنان متأهل

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار،گروه مشاوره، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

2 استادیار، گروه مشاوره، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

3 کارشناس ارشد مشاوره خانواده، گروه مشاوره، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

چکیده

درمان ACT، از درمان­های رفتاری نسل سوم است و در آن تلاش می­شود به جای تغییر شناخت­ها، ارتباط روانشناختی فرد با افکار و احساساتش افزایش یابد. هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر اعتماد در روابط بین­فردی و کنترل عواطف در زنان متأهل بود. در قالب مداخله نیمه­تجربی به­شیوه پیش­آزمون-پس­آزمون و پیگیری، 24 زن متأهل به­شیوه نمونه­گیری در دسترس از میان زنان دارای مشکلات زناشویی مراجعه­کننده به مرکز مشاوره کمیته امداد شهر کرمانشاه انتخاب و به­طور تصادفی به دو گروه آزمایش و کنترل (هرکدام 12 نفر) تقسیم شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه اعتماد در روابط بین­فردی (TIRS) و پرسشنامه کنترل عواطف (ACS) بودند.گروه آزمایش درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد را به مدت 10 جلسه به شیوه گروهی دریافت نمودند اما برای گروه کنترل درمانی ارائه نشد. پس از اتمام جلسات درمان از هر دو گروه پس­آزمون به عمل آمد. برای تحلیل داده­ها از تحلیل کوواریانس چندمتغیره استفاده شد. براساس یافته­ها، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به شیوه­ گروهی بر اعتماد در روابط بین­فردی (P< 0/05) و کنترل عواطف (P< 0/05) مؤثر بوده است. نتایج پیگیری بعد از یک ماه نیز نشان داد که بین گروه آزمایش و کنترل در اعتماد در روابط بین­فردی و کنترل عواطف در سطح (P< 0/05) تفاوت معنی­دار وجود دارد. براساس نتایج درمان ACT می­تواند تأثیر مطلوبی بر اعتماد در روابط بین­فردی و کنترل عواطف داشته باشد.

کلیدواژه‌ها


ایران­دوست، فروزان؛ طاهر نشاط دوست، حمید و نادی، محمدعلی. (1393). تأثیر درمان مبنی بر پذیرش و تعهد در کیفیت زندگی زنان مبتلابه کمردرد مزمن. مجله علوم رفتاری. ش 1(8): 96-89.

ایزدی، راضیه؛ نشاط دوست، حمید طاهر؛ عسگری، کریم و عابدی، محمدرضا. (1393). مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و درمان شناختی-رفتاری بر علائم بیماران مبتلابه اختلال وسواس-اجبار. مجله تحقیقات علوم­رفتاری. ش 1(12): 33-19.

حسینائی، علی؛ احدی، حسن؛ فتی، لادن؛ حیدری، علیرضا و مظاهری، مهدی. (1392). تأثیر آموزش گروهی مبتنی بر درمان پذیرش و تعهد (ACT) بر استرس شغلی و فرسودگی شغلی. مجله روانپزشکی و روانشناسی ایران. ش 2(19): 120-109.

 خدایاری­فرد، محمد؛ غلامعلی لواسانی، مسعود؛ اکبری زردخانه، سعید و لیاقت، سمیه. (1389). استاندارسازی سیاهه ابراز خشم صفت – حالت 2 اسپیلبرگر. توانبخشی، (1) 11: 47-56.

خزان، کاظم؛ عباسی­اصل، مجتبی؛ یونسی، سید جلال و کاظمی، جواد. (1395). اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش نارسایی هیجانی زنان در معرض طلاق. فصلنامه مددکاری اجتماعی. ش 3(5): 13-5.

خندان­دل، سحر و کاویان­فر، حسین. (1394). نقش اعتماد در روابط بین فردی و تاب­آوری خانواده در رضایت زناشویی زوج­های شاغل. فصلنامه آسیب­شناسی، مشاوره و غنی­سازی خانواده. ش 1(1): 31-14.

زنگنه­مطلق، فیروزه؛ بنی­جمالی، شکوه­السادات؛ احدی، حسن و حاتمی، حمیدرضا. (1396). اثربخشی زوج­درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد و هیجان­محور بر بهبود سازگاری و تعهد زناشویی زوجین. فصلنامه فرهنگی- تربیتی زنان و خانواده. ش 38(11): 70-49.

طهماسبیان، حجت­اله؛ خزایی، حبیب­اله؛ عارفی، مختار و سعیدی­پور، مهشید (1393). هنجاریابی آزمون مقیاس کنترل عواطف. مجله دانشگاه علوم­پزشکی کرمانشاه. ش 6(18): 354-349.

علوی­زاده، فرانک و  شاکریان، عطا. (1395). درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش علائم استرس، اضطراب و افسردگی زنان دارای تجربه روابط فرا زناشویی (عاطفی، جنسی). نشریه روان پرستاری. ش 69(4): 14-8.

محمدی، الهام؛ کشاورزی ارشدی، فرناز؛ فرزاد، ولی­اله و صالحی، مهدیه. (1395). اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر رضایت زناشویی زنان افسرده. دانش و پژوهش در روان­شناسی کاربردی. ش 2(17): 35-26.

مک­کی، متیو؛ لیوف، آویگل و اسکین، میشل. (2016). اکت برای مشکلات بین­فردی (همراه با شیوه­نامه درمان گروهی). ترجمه محمود روغنچی، رضوان­السادات جزایری، عذار اعتمادی، مریم فاتحی­زاده، خدامراد مؤمنی و سید محسن حجت­خواه (1395). کرمانشاه: انتشارات دانشگاه رازی.

نوابی­نژاد، شکوه. (1391). راهنمایی و مشاوره گروهی. تهران: انتشارات سمت.

نوروزی، محدثه؛ زرگر، فاطمه و اکبری، حسین. (1396). بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر کاهش مشکلات بین فردی و اجتناب تجربه­ای دانشجویان. مجله تحقیقات علوم رفتاری. ش 2(15): 174-168.

هریس، راس. (1962). درمان پذیرش و تعهد با عشق. ترجمه پیمان دوستی، سیده سپیده هدایتی همدانی و حسین محققی (1395). همدان: انتشارات فراگیر هگمتانه.