بررسی و تحلیل نقش طرحواره‌های ناسازگار اولیه و کمال‌گرایی منفی در پیش‌بینی طلاق عاطفی بین زوجین

نویسندگان

1 Islamic Azad University, Bushehr, Iran

2 Islamic Azad University

چکیده

هدف این مطالعه بررسی رابطه طرحواره‌های ناسازگار اولیه و کمال‌گرایی منفی در پیش‌بینی طلاق عاطفی است. تحقیق توصیفی، و غیر آزمایشی و مطالعات همبستگی از نوع پیش‌بینی بوده است. در این پژوهش 80 نفر از تمام زوجین ساکن در شهر بوشهر به شیوه نمونه‌گیری تصادفی ساده به‌عنوان نمونه‌های این پژوهش انتخاب شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه‌ کمال‌گرایی هیل و همکارانش (2004)، پرسشنامه طرحواره‌های ناسازگار اولیه یانگ ـ فرم کوتاه و پرسشنامه‌ طلاق عاطفی گاتمن (1995) بوده است. یافته­های پژوهش نشان داد الگوی تأثیر کمال‌گرایی منفی و طرحواره‌های ناسازگار اولیه بر طلاق عاطفی معنی‌دار بود (0/001 > F(77/2)= 30/75, P). این الگو 44 درصد واریانس طلاق عاطفی زوجین را توجیه می‌کند. هم­چنین نتایج این تحقیق نشان داد الگوی تأثیر مؤلفه‌های کمال‌گرایی منفی بر طلاق عاطفی معنی‌دار بود (F(4/75)= 10/94, p<0/001). این الگو 33/5درصد واریانس طلاق عاطفی زوجین را توجیه می‌کند. رابطه خطی متغیر کمال‌گرایی منفی با میزان تمایلات و قدرت پیش‌بینی طلاق عاطفی، تأیید، و مشخص شد که این رابطه از نوع مستقیم است؛ یعنی با افزایش ابعاد کمال‌گرایی منفی، طلاق عاطفی بین زوجین افزایش می‌یابد (0/001 > P).

کلیدواژه‌ها


ابراهیمی، سمیه؛ بنی‌فاطمه، حسین (1391). طلاق عاطفی و عوامل مرتبط با آن در شهرستان نقده. مجله مطالعات جامعه‌شناسی. س 2. ش 17.

اعزازی، شهلا (1380). جامعه‌شناسی خانواده با تأکید بر نقش ساختار و کارکرد خانواده در دوران معاصر. جامعه‌شناسی. تهران: نشر روشنگران و مطالعات زنان.

باستانی، سوسن؛ گلزاری، محمود؛ روشنی، شهره (1389). طلاق عاطفی: علل و شرایط میانجی. فصلنامه بررسی مسائل اجتماعی ایران. ش 3.

پی‌ریسو، لارنس؛ دوتویت، پیتر؛ استین، دان؛ یانگ، جفری (2007). طرحواره‌هایشناختیوباورهای مرکزیدرمشکلاتروان‌شناختی. ترجمه حسین یعقوبی، رحیم یوسفی و مسعود قربانعلی­پور (1390). تبریز: انتشارات دانشگاه تبریز.

خجسته­مهر، رضا؛ احمدی قوزلوجه، احمد؛ سودانی، منصوره؛ شیرالی‌نیا، خدیجه (1394). اثربخشی مشاوره زناشویی تلفیقی کوتاه‌مدت بر صمیمیت عاطفی و کیفیت زناشویی زوجین. روانشناسی معاصر. ش 10: 19 ـ 40.

خدایاری فرد، محمد؛ شهابی، روح­اله؛ اکبری زردخانه، سعید (1386). رابطه نگرش مذهبی با رضایت­مندی زناشویی در دانشجویان متأهل. فصلنامه خانواده پژوهی. س 3. ش10: 611 ـ 620.

خلعتبری، جواد؛ قربان شیرودی، شهره؛ حسینی، ایمان (1390). بررسی رابطه‌ بین کمال گرایی و احساس تنهایی با کیفیت زندگی دانشجویان پزشکی استان گیلان. فصلنامه روانشناسی تربیتی. س 2. ش 1: 117 ـ 131.

زمانی، ساره؛ احدی، حسن؛ عسگری، پرویز (1393). رابطه طلاق عاطفی با تصویر بدنی و کمال‌گرایی. مطالعاتروانشناختی. دوره 10. ش 4.

زنگنه مطلق، فیروزه؛ بنی­جمالی، شکوه السادات؛ احدی، حسن؛ حاتمی، حمیدرضا (1396). اثربخشی زوج‌درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد و هیجان محور بر بهبود سازگاری و تعهد زناشویی زوجین. فصلنامه فرهنگی ـ تربیتی زنان و خانواده. س یازدهم. ش 38.

ستوده، هدایت لله؛ بهاری، سیف‌الله (1386). آسیب‌شناسی خانواده. تهران: ندای آریانا.

شولتس، دوآن (1380). روانشناسی کمال: الگوهای شخصیت سالم. ترجمه گیتی خوشدل. تهران: نشر پیکان.

صادقی، منصوره‌­السادات و دیگران (1389). سبکهای همسرگزینی و سازگاری زناشویی. چکیده مقالات چهارمین کنگره ملی آسیب‌شناسی خانواده. تهران: دانشگاه شهید بهشتی، پژوهشکده خانواده.

صفائی‌راد، سوری؛ وارسته­فرد، افسانه (1392). رابطه بین تعارض‌های زناشویی با طلاقعاطفی زنان مراجعه‌کننده به دادگاه‌های شرق تهران سال 1390. فصلنامه‌پژوهشاجتماعی. س 5. ش 20.

گاتمن، ج (1995). موفقیتیاشکستدرازدواج. ترجمه ارمغان جزایری (1387). تهران: انتشارات خجسته.

لعل­زاده کند کلی‌زاده، انسیه؛ اصغری ابراهیم‌آباد، محمد جواد؛ حصار سرخی، ربابه (1394). بررسی نقش طرحواره‌های ناسازگار اولیه در پیش‌بینی طلاق عاطفی.مجله روانشناسی بالینی. س 7. ش 2: 101 ـ 109.

نوابی­نژاد، شکوه (1391). مشاورهازدواجوخانواده درمانی. ج چهارم. تهران: انتشارات انجمن اولیاء و مربیان.

یانگ، جفری؛ کلوسکو، ژانت؛ ویشار، مارجوری (1950). طرحوارهدرمانی. ترجمه حسن حمیدپور و زهرا اندوز (1386). تهران: ارجمند.

یانگ، جفری؛ کلوسکو، ژانت؛ ویشار، مارجوری (2003). طرحوارهدرمانی: راهنمایکاربردیبرای متخصصانبالینی. ترجمه‌ حسن حمیدپور و زهرا اندوز (1386). تهران: انتشارات ارجمند.

Bagana. E., Raciub. A. & Lupu. L. (2011). Self esteem, optimism and exams’ anxiety among high school students. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 30, 1331 –1338

Beck, A. T. (1976). Cognitive therapy and the emotional disorders. New York: International Universities Press.

Beck, A. T., Rush, A. J., Shaw, B.F. & Emery, G. (1979). Cognitive Therapy of Depression. Guildford, New York, NY.

Bernstein, A.G. & Garfin, D.B. (1988). Pedigrees, functioning and psychopathologyin families of school phobic children. Am J Psychiatry, 1,70-74.

Bradbury T, Fincham F, Beach S. Research on the nature and determinants of marital satisfaction:A decade in review. J Marr Fam 2000; 62: 964-80.

Clifton JA. (1995). The effect of parenting style, attachment, and early maladaptive schema on adult romantic relationship. J Dissert Abs Intern; 56(10-B): 57- 91.

Flett, G.L. ,Stainton, M. ,Hewitt, P. L., Sherry, S. B., & Lay, C. (2012). Procrastination automatic thoughts as a personality construct: An analysis of the Procrastinatory Cognitions Inventory. Journal of Rational-Emotive and Cognitive -Behavior Therapy. doi:10. 1007/s10942-012-0150-z.

Frankl, Viktor (1988). The will to meaning: foundations and applications of logo therapy. New York: Teachers college press.

Frankl, Viktor (2004). On the theory and therapy of mental disorders: an introduction to logo therapy and existential analysis. USA: Taylor & Francis books.

Frost, R., Marten, P.,Lahart, C. ,Rosenblate, R. (1990). The dimensions of perfectionism. Cognitive Therapy and Research, 14 (5), pp 449-68.

Glasser, W. (2000). Counseling with choice theory: The new reality therapy. New York: HarperCollins.

Guttman, D. (2008). Finding meaning in life, at midlife and beyond: wisdom and spirit from logo therapy (social and psychological issues: challenges and solutions).USA: Greenwood publishing group.

Guttman,D. & Zincs, C (2000). Subject classification in logo therapy: a model for information- system and knowledge- outline development. Logo therapy and existential analysis: an interdisciplinary journal of education, research and practice, 1.2, 91-116.

Hamachek , D. E. (1978), "Psychodynamics of normal and neurotic perfectionism", Psychology journal , 15, 27.33.

Khodayarifard,M., Shahabi,R., & Akbari zardkhaneh,S. (2006). The relationship between religious attitude sand marital satisfaction on married students. Journal of Family Research, 6, 611-620.

Laur, Robert H., & Laur, Jeanette C. (2007) Marriage & Family: The Quest for Intimacy, New York: Mc Graw Hill.

Morgan, D., & Morgan, R., (2009). Single-case research methods for the behavioral and health sciences. Los Angles: Sage Publications Inc.

Olson, David H., & Defrain, John (2006) marriage and families, New York: Mc Graw Hill.

Terry-Short , L. A. , Owens, R. G. , Slade, P. D & Dewey, ME. (1995). Positive and negative perfectionism. personality and individual differences, 18(4), 663-8.

Young, J. E. (1990). Cognitive therapy for personality disorders: A schema-focused approach. Sarasota, FL: Professional Resource Press.

Young, J. E. (1999). Cognitive therapy for personality disorders: A schema-focused approach (rev. ed.). Sarasota, FL: Professional Resources Press.

Young, J. E., Klosko, J. S. & Weishaar, M. E. (2003). Schema therapy: a practitioner’s guide. New York: Guilford Press